4 marzec 2021

Ekspert: Społeczne Agencje Najmu szczególnie potrzebnym elementem programu mieszkaniowego

fot. PAP
Społeczne Agencje Najmu są szczególnie potrzebnym elementem programu mieszkaniowego - oceniła dla PAP ekspertka ds. mieszkalnictwa Joanna Erbel. Między właściciela mieszkania a osobę w potrzebie wchodzi instytucja gwarantująca właścicielowi zapłatę za czynsz, oraz wspierająca osoby w trudnej sytuacji.
REKLAMA

Trwają prace nad projektem noweli zakładającym rozwój Społecznych Agencji Najmu (SAN). Chodzi o poprawę dostępności mieszkań dla osób i rodzin o niskich i przeciętnych dochodach w ramach kolejnej części tzw. rynkowego pakietu mieszkaniowego. Społeczne Agencje Najmu ma pełnić rolę pośrednika łączącego właścicieli mieszkań i osoby o dochodach uniemożliwiających wynajem na rynku mieszkań komercyjnych.

Pierwsza ustawa z rynkowej części pakietu mieszkaniowego to "Lokal za Grunt", która zacznie obowiązywać od 1 kwietnia. Ma sprzyjać inwestowaniu i zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych przy współpracy gmin i inwestorów. Podstawowy model współpracy między gminą a inwestorem ma się opierać na tym, że inwestor (nabywca nieruchomości od gminy) budowałby budynek (ewentualnie remontował lub przebudowywał budynek istniejący) i przekazywałby część mieszkań samorządowi gminnemu. Z kolei gmina mogłaby te mieszkania zachować w swoim zasobie (jako mieszkania komunalne) lub wnieść je do spółek gminnych (np. towarzystw budownictwa społecznego/społecznych inicjatyw mieszkaniowych) lub państwowych.

W ocenie Erbel z Laboratorium Rynku Najmu pakiet mieszkaniowy to potrzebne rozwiązanie dla polskiego rynku. "To pierwszy taki program na poziomie operacyjnym, który mówi o różnych adresatach i adresatkach; są tam rozwiązania skierowane m.in. do osób potrzebujących mieszkań w dostępnym czynszu, ale też jest pakiet deweloperski" - zaznaczyła. Przypomniała też o społecznej części pakietu mieszkaniowego m.in. preferencyjnych warunkach dla budowy mieszkań komunalnych czy Społecznych Inicjatywach Mieszkaniowych (SIM), które zastąpiły tzw. TBS-y.

Według ekspertki powodzenie pakietu "lokal za grunt" zależy od tego czy samorządy będą miały grunty odpowiednie na takie mieszkalnictwo oraz czy w ogóle wybiorą współpracę z deweloperem zamiast korzystania z innych narzędzi. Zwróciła uwagę na zapis mówiący o tym, że "przedmiot tego typu obrotu jest objęty miejscowym planem zagospodarowania albo tzw. warunkami zabudowy (WZ), co ma to służyć temu, żeby było wiadomo co zostanie wybudowane i że powstanie to w przewidywalnym czasie" - wyjaśniła. Dodała, że jest to też "narzędzie zabezpieczenia się dla deweloperów, bo proces inwestycyjny w Polsce trwa długo, jest dosyć złożony i nie zawsze przejrzysty".

"Pojawia się pytanie czy jeżeli samorządy będą miały swoje grunty gotowe do inwestycji, to czy korzystne będzie dla nich wsparcie deweloperów" - zastanawia się eksperta. Zwróciła uwagę, że tylko ok. 1/5 mieszkań trafi do zasobu miejskiego, bo mniej więcej taka jest wartość grunt w kosztach inwestycji. "Może korzystniejsze dla samorządów okaże się sięgnięcie po inne rozwiązania - np. pakiety wsparcia dla SIM-ów, albo budowa mieszkań komunalnych" - stwierdziła.

Erbel przypomniała, że samorządy mogą też korzystać ze środków Europejskiego Banku Inwestycyjnego (EBI), który gwarantuje kredyty w wysokości 50 proc. dla inwestycji "w normalnym standardzie", a 75 proc. dla inwestycji w standardzie ekologicznym. "Efekt ustaw mieszkaniowych w dużej mierze zależy od tego, jak samorządy będą patrzyły na swoje potrzeby mieszkaniowe, i jak będą używały narzędzi dostępnych w ramach programu" - wskazała. Jej zdaniem w "lokalu za grunt" brakuje zapisu, że tworzone budynki "muszą być proekologiczne".

Zdaniem Erbel tzw. społeczna część pakietu mieszkaniowego; powstająca ustawa o Społecznych Agencjach Najmu i przepisy, które będą dawać wsparcie kooperatywom, należy traktować, jako "rodzaj skrzynki narzędziowej, z której samorząd skorzysta wedle swoich potrzeb". "To uzupełnienie programu Mieszkanie plus - w formie, w której go realizuje PFR Nieruchomości, o inne narzędzia - jest bardzo dobrym krokiem" - oceniła.

Zwróciła uwagę, że "szczególnie potrzebnym elementem programu mieszkaniowego są Społeczne Agencje Najmu" - będące rodzajem pośrednictwa między właścicielem lokalu (prywatnym, spółdzielczym, samorządowymi) a osobami, które są zagrożone wykluczeniem. "Pomiędzy właściciela mieszkania a osobę będącą w potrzebie - imigrantkę, imigranta, samotnego rodzica osoby z niepełnosprawnością wchodzi instytucja, np. organizacja pozarządowa, która gwarantuje właścicielowi, że czynsz jest zapłacony, a jednocześnie wspiera osoby, które znajdują się w trudnej sytuacji" - wyjaśniła. Dodała, że to mieszkania przejściowe, służące "stawaniu na nogi".

Pozytywnie oceniła też kooperatywy mieszkaniowe. "To ma być nowa formuła prawna, która pozwoli oddolnym grupom budowlanym budować mieszkania w sposób prostszy niżby to robiły w oparciu o prawo spółdzielcze, jak to się dotąd działo w formie spółek cywilnych, nieadekwatnych do intencji, jaką jest wspólnota ludzi budujących razem domy" - wskazała.

Erbel podkreśliła, że wszystkie najnowsze elementy pakietu mieszkaniowego są efektem lobbingu środowisk, zarówno społecznych (kooperatywy, SAN-y), jak i lobbingu deweloperskiego, "w ramach którego inwestorzy zgłosili potrzebę stworzenia przejrzystej formy współpracy pomiędzy samorządem a prywatnym inwestorem, co jest dobrym zjawiskiem i powinno być traktowane jako zachęta dla wszystkich do zgłaszania swoich propozycji ministerstwu". (PAP)

autor: Magdalena Jarco

maja/ amac/

PRZECZYTAJ JESZCZE
Materiały sygnowane skrótem „PAP” stanowią element Serwisów Informacyjnych PAP, będących bazami danych, których producentem i wydawcą jest Polska Agencja Prasowa S.A. z siedzibą w Warszawie. Chronione są one przepisami ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych oraz ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o ochronie baz danych. Powyższe materiały wykorzystywane są przez [nazwa administratora portalu] na podstawie stosownej umowy licencyjnej. Jakiekolwiek ich wykorzystywanie przez użytkowników portalu, poza przewidzianymi przez przepisy prawa wyjątkami, w szczególności dozwolonym użytkiem osobistym, jest zabronione. PAP S.A. zastrzega, iż dalsze rozpowszechnianie materiałów, o których mowa w art. 25 ust. 1 pkt. b) ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, jest zabronione.
Koronawirus
zobacz mapę / szczegóły
REKLAMA

Kalendarz Wydarzeń / Koncertów / Imprez w Polsce

kiedy
2021-06-30 23:59
miejsce
Internet, Internet, Streaming online
wstęp biletowany
kiedy
2021-06-30 23:59
miejsce
Internet, Internet, Streaming online
wstęp biletowany
kiedy
2021-12-18 17:00
miejsce
Internet, Internet, Streaming online
wstęp biletowany
kiedy
2021-12-18 18:00
miejsce
Internet, Internet, Streaming online
wstęp biletowany